Alle baby`s krijgen een hielprikje. Er wordt hierbij wat bloed uit het hieltje van de baby op een kaartje gedruppeld. De hielprik vindt plaats in de eerste levensdagen van de baby.

De hielprik is erg belangrijk, omdat er met dit onderzoek zeer ernstige (soms zelfs levensbedreigende) aandoeningen kunnen worden opgespoord. De zeer ernstige aandoeningen die kunnen worden opgespoord zijn:

• Congenitale hypothyreoide (CHT) : dit is een aangeboren schildklierafwijking.
• Congebtiaal Adrenogenitaal syndroom (AGS) : dit is een aangeboren bijnierafwijking.
• Fenylketonurie (PKU) : dit is een ernstige stofwisselingziekte.

Het spreekt voor zich dat het belangrijk is om deze afwijkingen zo vroeg mogelijk op te sporen. Dit is mogelijk dankzij de hielprik, zou deze prik niet worden gedaan, dan komt een mogelijke afwijking pas veel later naar voren en is er vaak al veel schade aangericht. Door met de hielprik alle baby`s te controleren, worden afwijkingen wel tijdig ontdekt en kunnen baby`s gelijk worden behandeld.

• Galactosemie
• biotinidase deficiëntie
• Glutaar acidurie type I
• Holocarboxylase synthase deficiëntie
• HMG-CoA-lyase deficiëntie
• Homocystinurie
• Long-chain hydroxyacyl-CoA dehydrogenase deficiëntie
• Isovaleriaan acidemie
• MCAD deficiëntie
• 3-methylcrotonyl-CoA carboxylase deficiëntie
• Maple syrup urine disease
• Sikkelcelziekte
• Very-long-chain acyl-CoA dehydrogenase deficiëntie
• Tyrosinemie type I

In 2007 is besloten de screening op deze aandoening (Tyrosinemie type I) voorlopig uit de hielprik te halen. Dit omdat er te veel fout-positieve uitslagen waren. Er wordt gewerkt aan een nieuwe test.


Als de uitslag goed is, hoor je niks meer. Blijkt de uitslag niet goed te zijn, dan krijg je binnen 4 weken hierover bericht. Om te voorkomen dat de uitslag niet goed is door een verkeerde behandeling van het bloed, zal de hielprik opnieuw worden gedaan. Een tweede hielprik wordt gedaan in een laboratorium in het ziekenhuis. Het komt regelmatig voor dat na een tweede hielprik de uitslag alsnog goed blijkt te zijn. Mocht echter na de tweede hielprik blijken dat de uitslag niet goed is, dan kan de wordt de baby direct behandeld.

Ouders zijn er over het algemeen niet van op de hoogte, maar het bloed dat tijdens de hielprik wordt afgenomen, wordt niet alleen gebruikt voor onderzoek op afwijkingen. Het bloed wordt ook gebruikt voor wetenschappelijk onderzoek. Het bloed wordt anoniem opgeslagen door het RIVM. Op verzoek van wetenschappers kan dit bloed worden gebruikt om onderzoek mee te doen. Het gebeurt bijna nooit dat ouders hiervoor om toestemming wordt gevraagd, ouders zijn dus bijna nooit op de hoogte.

Als je niet wilt dat dit bloed van je baby voor wetenschappelijk onderzoek wordt gebruikt, dan kun je dit aangeven, op het moment dat de hielprik bij je baby wordt gedaan.

Om de hielprik voor de baby prettiger te laten verlopen, kun je de voetjes van te voren verwarmen in warm water, bijvoorbeeld in een pannetje. Het bloed druppelt dan gemakkelijker uit het hieltje en de baby heeft minder pijn.