Je baby is geboren en iedereen vraagt hoe het met de kleine gaat. Maar hoe gaat het eigenlijk met jóu? Na een zwangerschap en bevalling heeft je lichaam flink wat te verduren gehad. Toch wordt er na de eerste weken vaak minder aandacht besteed aan het herstel van de moeder. Uit nieuw onderzoek blijkt dat juist in het eerste jaar na de bevalling veel vrouwen nog gezondheidsklachten ervaren.
Van de ruim 1200 vrouwen die aan het onderzoek meededen, gaf maar liefst 89,6 procent aan minstens één gezondheidsprobleem te hebben ervaren na de bevalling. Vermoeidheid, rugpijn, bekkenklachten en urineverlies kwamen het vaakst voor. En hoewel de meeste vrouwen hiervoor een zorgverlener bezochten, wist niet iedereen waar ze terechtkonden voor hulp.
Het herstel stopt niet na zes weken
De eerste zes weken na de bevalling worden vaak gezien als een belangrijke periode van herstel. Je hebt een kraamweek achter de rug, gaat misschien voor het eerst weer naar buiten en hebt mogelijk een nacontrole bij de verloskundige. Maar daarmee is je lichaam natuurlijk niet automatisch hersteld.
Een zwangerschap duurt ongeveer negen maanden en je lichaam verandert in die periode enorm. Je spieren, bekkenbodem en hormoonhuishouding hebben heel wat te verduren. Ook een bevalling kan een flinke impact hebben. Het is daarom niet vreemd als je maanden later nog ergens last van hebt. Toch kan het lastig zijn om te weten wat ‘erbij hoort’ en wanneer je beter hulp kunt zoeken.
Bijna 9 op de 10 vrouwen ervaart een klacht
Voor het Nederlandse onderzoek vulden 1268 vrouwen een uitgebreide vragenlijst in over hun gezondheid na de bevalling. De vrouwen waren gemiddeld 19 maanden geleden bevallen, maar de onderzoekers keken naar de klachten die zij in het eerste jaar na de bevalling hadden ervaren.
De resultaten zijn opvallend: 89,6 procent meldde minstens één gezondheidsprobleem.
Vooral die vermoeidheid zal voor veel kersverse moeders herkenbaar zijn. Een baby die meerdere keren per nacht wakker wordt, gecombineerd met het herstel van je zwangerschap en bevalling, kan behoorlijk zwaar zijn.
Maar ook klachten zoals rugpijn, bekkenpijn of urineverlies verdienen aandacht. Het idee dat je deze klachten als nieuwe moeder maar moet accepteren, klopt niet altijd.
Veel vrouwen zoeken gelukkig hulp
Bijna alle vrouwen uit het onderzoek, namelijk 94,2 procent, hadden in het eerste jaar na de bevalling minstens één medische zorgverlener bezocht.
De huisarts werd het vaakst bezocht: 73,2 procent van de vrouwen had daar contact mee. Daarna volgde de fysiotherapeut met 61,5 procent. De verloskundige werd door 34,2 procent van de vrouwen bezocht in de periode van zes weken tot een jaar na de bevalling.Dat laat zien dat veel vrouwen wel degelijk de stap naar professionele hulp zetten wanneer ze klachten ervaren.
Toch geldt dat niet voor iedereen.
Niet iedereen weet waar ze terechtkunnen
Een opvallend onderdeel van het onderzoek is dat sommige vrouwen minder gebruikmaakten van zorg omdat ze niet wisten welke mogelijkheden er waren. En dat is eigenlijk best logisch. Als je net moeder bent geworden, krijg je ontzettend veel informatie. Van voeding en slaap tot vaccinaties, luiers, kraamzorg en de ontwikkeling van je baby. Je eigen herstel kan daardoor gemakkelijk naar de achtergrond verdwijnen.
Misschien denk je: ‘Die pijn hoort er gewoon bij.’ Of: ‘Ik heb gewoon pech dat ik nog steeds urine verlies.’ Maar soms kan een huisarts of fysiotherapeut juist iets voor je betekenen. Je hoeft dus niet eerst te wachten tot een klacht heel ernstig wordt voordat je om hulp vraagt.
Vooral bekkenbodemklachten komen vaak voor
Urineverlies na de bevalling is een goed voorbeeld van een klacht waar vrouwen soms niet snel over praten. Toch meldde ruim een derde van de vrouwen in het onderzoek urine-incontinentie. Ook bekkenproblemen kwamen bij 35,7 procent voor.
Je bekkenbodem heeft tijdens de zwangerschap en bevalling veel werk te verrichten. Na de bevalling kan het daarom even duren voordat alles weer sterker wordt. Sommige klachten verdwijnen vanzelf, maar wanneer je langere tijd last houdt, kan het verstandig zijn om dit te bespreken met een zorgverlener. Hetzelfde geldt voor pijn. Je hoeft niet maandenlang rond te lopen met rug-, bekken- of andere klachten omdat je denkt dat dit nu eenmaal bij het moederschap hoort.
Ook mentale klachten verdienen aandacht
Het onderzoek keek naar verschillende gezondheidsproblemen na de bevalling. Daarbij gaat het niet alleen om lichamelijke klachten. Ook mentale gezondheid is een belangrijk onderdeel van herstel. Je kunt na een bevalling bijvoorbeeld erg somber, angstig of overweldigd zijn. Soms is het lastig om zelf te bepalen of je gevoelens passen bij een zware periode of dat je meer hulp nodig hebt. Daarom is het goed om veranderingen in hoe je je voelt serieus te nemen. Praat erover met iemand die je vertrouwt en bespreek aanhoudende of ernstige klachten met je huisarts, verloskundige of een andere zorgverlener.
Het is geen wedstrijd om zo snel mogelijk weer ‘de oude’ te zijn
Misschien verwacht je omgeving dat je na een paar weken weer alles kunt. Je baby doet het goed, dus dan zou jij toch ook weer helemaal hersteld moeten zijn?
Zo werkt het niet. Het herstel na een zwangerschap en bevalling kan veel langer duren dan zes weken. De ene vrouw voelt zich na een paar maanden weer helemaal zichzelf, terwijl een ander langer nodig heeft. Daar is geen goed of fout in. Het belangrijkste is dat je jezelf niet voorbijloopt en dat je weet dat je met klachten niet alleen hoeft rond te blijven lopen.
Weet waar je terechtkunt
De onderzoekers benadrukken dat er meer aandacht mag komen voor de gezondheid van vrouwen in het eerste jaar na de bevalling. Niet alleen door vaker te praten over veelvoorkomende klachten, maar ook door vrouwen beter te informeren over waar zij terechtkunnen.
Voor jou als moeder betekent dat vooral: neem jezelf serieus. Heb je maanden na de bevalling nog pijn, last van urineverlies, bekkenklachten, extreme vermoeidheid of mentale klachten? Bespreek dit dan met je huisarts, verloskundige of een andere passende zorgverlener. Ook als je twijfelt of een klacht ‘normaal’ is, mag je gewoon om advies vragen. Je bent niet alleen moeder geworden. Je lichaam en hoofd hebben óók een enorme verandering doorgemaakt. Daar mag net zo goed aandacht voor zijn.
Welke klacht had jij na de bevalling waar je vooraf eigenlijk weinig over had gehoord?
Wil jij graag jouw verhaal over je bevalling, baby, vruchtbaarheidstraject of iets anders delen op BabyBytes? Dat kan via dit formulier. Wie weet staat jouw verhaal binnenkort (anoniem) op de site!
Ze begon in 2023 als stagiaire bij BabyBytes en groeide uit tot enthousiaste redactiemedewerker. Als jonge twintiger deelt ze vol plezier haar passie voor kinderen en schrijven, en kijkt ze ernaar uit om ooit zelf moeder te worden.
Reageer op dit artikel
reacties (0)